امکان سنجی تعیین حاکم توسط شهروندان و تعیین قضات قوه قضائیه به طور خاص

مقالات آماده انتشار

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری گروه فقه ومبانی حقوق اسلامی، واحد یادگارامام خمینی (ره) شهرری ، دانشگاه آزاداسلامی، تهران،ایران

2 دانشیار گروه فقه ومبانی حقوق اسلامی، واحد یادگارامام خمینی (ره) شهرری ، دانشگاه آزاداسلامی، تهران،ایران.( نویسنده مسئول )

3 استادیار گروه فقه ومبانی حقوق اسلامی، واحد یادگارامام خمینی (ره) شهرری ، دانشگاه آزاداسلامی، تهران،ایران.

10.22052/ijcs.2026.253919.1027

چکیده

این پژوهش با توجه به اهمیت بنیادین قوه‌ی قضائیه در جوامع اسلامی و غیر اسلامی و نیز ضرورت استقلال و مشروعیت نظام قضایی، به بررسی نقش و تأثیر مشارکت شهروندان در انتخاب قضات محاکم می‌پردازد. هدف اصلی این پژوهش، پاسخ به این پرسش کلیدی است که آیا مشارکت شهروندان در انتخاب قضات در ایران امکان دارد و می‌تواند به تقویت نظام دادگستری و ارتقای عملکرد قوه‌ی قضائیه منجر شود؟ برای نیل به این هدف، پژوهش حاضر با بهره‌گیری از روش توصیفی-تحلیلی، نظام‌های انتخاب قضات در سه کشور آمریکا، اندونزی و ایران را مورد مطالعه قرار داده است. همچنین، با استناد به دیدگاه‌های علمای شیعه در خصوص مشارکت شهروندان در امور حکومتی و تجربیات قضات تحکیم، تلاش شده است تا ابعاد مختلف موضوع به شکلی جامع و عمیق مورد بررسی قرار گیرد. یافته‌های این پژوهش حاکی از آن است که با توجه به مزایا و موفقیت‌های نظام‌های مشارکت مردمی در انتخاب قضات در کشورهایی نظیر آمریکا و اندونزی، و نیز با عنایت به دیدگاه‌های علمای شیعه در خصوص اهمیت حضور شهروندان در تعیین سرنوشت خویش، می‌توان نتیجه گرفت که مشارکت شهروندان در انتخاب قضات در ایران نیز امری ممکن و سودمند است. این امر می‌تواند با افزایش حس مسئولیت‌پذیری در قضات و ارتقای اعتماد عمومی به دستگاه قضا، به بهبود عملکرد کلی نظام قضایی کمک شایانی نماید.

کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله [English]

Feasibility study of the appointment of the ruler by citizens and the appointment of judges of the judiciary in particular

نویسندگان [English]

  • mohammad abolhasani arani 1
  • mohammad jafari harandi 2
  • rahmatollah farahzadi 3
1 Ph.D Student, Department of in Jurisprudence and Fundamentals of Islamic Law, Yadegar-e- Imam Khomeini (RAH) Shahre Rey Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran.
2 Associate Professor, Department of Jurisprudence and Fundamentals of Islamic Law, Yadegar-e- Imam Khomeini (RAH) Shahre Rey Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran. (Corresponding Author's)
3 Assistant Professor, Department of Jurisprudence and Fundamentals of Islamic Law, Yadegar-e- Imam Khomeini (RAH) Shahre Rey Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran.
چکیده [English]

Citizens, Islamic government, judiciary,

کلیدواژه‌ها [English]

  • Citizens
  • Islamic government
  • judiciary
  • Shiite scholars
  • judges

فایل ها

سابقه مقاله

  • تاریخ دریافت: 24 بهمن 1402
  • تاریخ بازنگری: 04 خرداد 1404
  • تاریخ پذیرش: 26 اردیبهشت 1405

هم رسانی

ارجاع به این مقاله

آمار